پورتال سازمانی

پرتال سازمانی

پورتال هوشمند

يکشنبه, 28 مهر 1398

     

    مدیریت پسماند شهر تنکابن

     

    با توجه به تغييرات بوجود آمده در سالهاي اخير كه حاصل رشد صنعت و تكنولوژي و تغيير عادات و فرهنگ مردم مي باشد ، سرانه توليد زباله افزايش چشمگيري يافته است . متأسفانه در شهرهاي شمالي سرانه توليد زباله بيش از دو برابر سرانه دنيا است . 30% حجم زباله هاي شهري توليد شده را زباله هاي خشك (ضايعات شيشه ، پلاستيك ، فلز و كاغذ ) با ماندگاري طولاني در طبيعت كه گاهي به چند صد سال هم مي رسد تشكيل مي دهد كه اكثر اين زباله هاي خشك قابل بازيافت و برگشت به چرخه صنعت مي باشد .

    بازيافت زباله هاي خشك گام مؤثري در كاهش حجم زباله هاي شهري و تخريب محيط زيست مي باشد و استفاده مجدد از آنها در صنعت از هدر رفتن  سرمايه هاي ملي جلوگيري مي نمايد .

    تحقيقات نشان مي دهند كه بهترين مرحله براي تفكيك ، مبدأ توليد آن مي باشد يكي از نتايج مهم  تفكيك زباله از مبدأ بالا بردن سطح بهداشت و سلامت جامعه و كنترل آلودگي مواد بازيافتي  است . زباله هاي خشك پس از تركيب با زباله هاي تر و بهداشتي خانگي آلوده شده  و اگر به چرخه بازيافت برگردند خود يكي از راههاي انتقال آلودگي خواهند بود .

    تفكيك زباله از  مبدأ  همچنين به خالص سازي  ماده اوليه  كارخانه كمپوست كه زباله   تر  را به كود آلي تبديل مي كند و بالا بردن مرغوبيت كود حاصله  كمك بزرگي خواهد نمود .  

    پانل اول : تفکیک از مبداء و مکانیزاسیون

    در این پانل  یک سری مشکلات و یک سری نکات و راه حل ها یی از جانب سخنرانان مطرح گردید که در زیر شرحی از آن را میخوانیم . 

     

     مشکلات موجود :

    ·       عدم هماهنگی بین بخشی در ارگانهای مسئول

    ·       صرف هزینه زیاد در یک قسمت

    ·       کمبود مطالعه و نداشتن اطلاعات کافی از کمیت و کیفیت پسماندها  

    ·       محدود بودن متخصصان

    ·       وجود ابهاماتی چند در قانون زباله و احیانا آیین نامه های تدوینی

    ·       عدم مدیریت صحیح

    ·       عدم شناخت کافی مسئولین

    ·       نبودن کارخانه های بازیافت 

    ·       نداشتن برنامه مشخص

    ·       مصرف بی رویه

    ·       جمعیت عدم آگاهی و توجه از جانب مردم

    ·       عدم اجرای قوانین 

    راه کارها :

    ·       دادن دید اقتصادی به شهروندان

    ·       همکاری و کمک گرفتن از بخش خصوصی

    ·       استفاده ازبرنامه های اجرایی ارزیابی شده  

    ·       اطلاع رسانی ، آموزش و فرهنگ سازی شهروندی

    ·       بهبود ساختار مدیریتی

    ·       توجه به فرهنگ مردمی با کمک  NGOها

    ·       ارتقاء سیستم های دفع

    ·       کاهش تولید زباله

    ·       بازیافت از مبداء

    ·       بیوکامپوست

    به طور کلی اکثرنظر ها حول این محور میچرخید که در حالی که پراکنده بودن مواد زائد باعث  ایجاد خطرهای زیست محیطی و آلودگی شده با با این حال این قضیه نه در میان مردم و نه در میان مسئولان هنوز به صورت جدی مطرح نیست .

    یکی از مهم ترین منابع تولید پسماند های خطرناک منازل است، چرا که میزان استفاده از دارو در منازل زیاد است و این اصلأ مورد توجه قرار نمی گیرد .

    جایگاه مشارکت مردم در سیستم مشخص نیست و در حالی که میزان مصرف مردم و به نسبت آن تولید زباله بخاطر کمبود آگاهی و نداشتن دغدغه مندی روز به روز بیشتر شده و هنوز مردم فکر میکنند که باید ریخت و پاش کنند و این شهرداری است که باید جمع کند . مشارکت مردم تا زمانی که آگاهی کافی نداشته باشند و به باور نرسیده باشند انتظار بیحوده ای است .

    ریختن زباله در بعضی از کشورها جریمه دارد و به کسی که محیط زیست را کثیف میکند به دید مجرم نگاه میکنند ولی در ایران ما هیچ قانون مجازاتی برای این کار نداریم و اگر هم داریم اجرا نمیشود .

    اگر مردم خود در تصمیم گیری نقش داشته باشند چون علت را درک میکنند باعث ایجاد حساسیت و بالا رفتن مشارکت مردمی میشود .

    NGOها زمانی میتوانند موفق عمل کنند که که از جانب شهرداری حمایت شده و  با هم هماهنگی کامل داشته باشند .   

    استفاده کردن از بخش خصوصی برای حل جمع آوری پسماند و بازیافت آن بسیار مفید و مقرون بصرفه برای شهرداری است و البته زمانی میتوان از این بخش انتظار همکاری داشت که برایش صرفه اقتصادی داشته باشد و این خود مسئله مهمی است . عدده ای از کم بودن ناوگان جمع آوری ایراد گرفتند در صورکه ما تنها کشوری هستیم در دنیا که دو نوبت در روز برنامه جمع آوری زباله داریم و باید قبول کرد مشکل ما این نیست و باید در جای دیگر دنبال علت گشت . 

     

     

    مهم ترين نكاتي كه در زمينه اصلاح الگوي مصرف قابل ذكر و تاكيد مي باشند عبارتند از :

    ۱ . خريد كالا و مواد غذايي در حد نياز و نگهداري و مصرف در كوتاه مدت

    ۲ . توليد (پخت) غذا به اندازه مصرف در وعده غذايي به ميزان افراد

    ۳ . خريد و استفاده از لوازم و وسايل با عمر طولاني

    ۴ . عدم استفاده از كالاهاي يك بار مصرف و مشابه

    طرح تفكيك و جمع‌آوري پسماندها به روش "تر و خشك"

    اهداف طرح :

    ۱ . بهبود روش ذخيره سازي، جمع آوري و بازيافت پسماندها

    ۲ . خالص سازي پسماندهاي تر براي توليد كمپوست مرغوب

    ۳ . خالص سازي پسماندهاي خشك (مواد مصنوعي) براي بازيافت و بازگشت بهينه اين گونه مواد به چرخه توليد

    ۴ . جلوگيري از هدر رفتن سرمايه هاي ملي و كمك به اقتصاد كلان كشور

    ۵ . به حداقل رساندن دفن پسماند و حذف آن در آينده

    ۶ . ارتقاء سطح كيفيت خدمات شهري

    ۷ . حفظ محيط زيست و جلوگيري از توليد و انتشار آلودگي ها

    ۸ . ارتقاء سطح فرهنگ عمومي در برخورد با پسماندها

     

    دسته بندي پسماندها به تر و خشك :
    پسماندهاي تر :
    پسماندهاي غذايي: برنج، انواع خورشت، گوشت، مرغ، ماهي، روغن هاي خوراكي سوخته و فاسد شده و ...
    سبزي و ميوه: پسماند ميوه، سبزي و ميوه فاسد شده، تفاله چاي و ...

    پسماندهاي خشك :
    كاغذ و مقوا: انواع روزنامه، مجله، كتاب، دستمال كاغذي، عكس، ظروف كاغذي شيرو آبليمو، جعبه هاي شيريني، كفش، لباس، شانه تخم مرغ و ...
    پلاستيك: انواع ظروف پلاستيكي، روكش ها و كيسه هاي پلاستيكي، طناب هاي پلاستيكي، اسباب بازي هاي پلاستيكي، فيلم هاي عكاسي، انواع ابر و اسفنج و ...
    فلزات: انواع قوطي فلزي كمپوت، كنسرو، نوشابه، رب، وسايل فلزي آشپزخانه، شيرآلات ، لوله ها و توري هاي فلزي، ظروف و لوله هاي مسي، چدني، آهني، فويلهاي آلومينيومي، رادياتور و ...
    شيشه: انواع ظروف شيشه اي، لامپهاي ساده و فلورسنت، آيينه ، سراميك، چيني، بلور و ...
    منسوجات و چرم: انواع لباس هاي كهنه و پارچه هاي مستعمل، حوله، انواع وسايل پارچه اي، انواع كيف و كفش، البسه و وسايل چرمي و ...

    چوب: انواع جعبه هاي چوبي، سرشاخه، برگ درخت، مبل، ميز، وسايل چوبي آشپزخانه و ...

    لوازم الكتريكي و الكترونيكي: سيم، كابل، پريز، ديسكت، سي دي، نواركاست، ماشيــن حساب، ساعت، لوازم كامپيوتر، چراغ قوه، انواع باطري، تلفــن، تلويزيون و ...

    -
    لازم است زباله هاي پزشكي ( بيمارستاني ) و ويژه نيز كه در منــازل توليد مي شود مورد توجه شهروندان قرار گرفته و به صورت جداگانه با رعايت اصول بهداشتي دفع گردد .

    روش اجراي طرح :

    در اين روش، پسماندها در محل توليد به دو دسته تر و خشك تفكيك شده و به صورت جداگانه در دو مخزن نگهداري مي گردد .
    پسماندهاي تر طبق روال هر شب و ترجيحآ راس ساعت 21 در مخازن ويژه پسماندهاي تر تخليه گرديده و پسماندهاي خشك پس از فشرده سازي در مخازن ويژه و يا كيسه نايلون آبي رنگ كه در اختيار شما قرار مي گيرد، ذخيره و در ساعتي از روزهاي هفته كه از طرف شهرداري اعلام خواهد شد، تحويل پيمانكاران مربوطه مي گردد .

    بازيافت و پردازش
    تفكيك پسماندها به دو دسته تر و خشك در مبداء توليد از آلودگي ناشي از مخلوط شدن و فعل و انفعالات شيميايي و توليد شيرابه پيش گيري مي نمايد و تبديل مواد به محصولات جديد و قابل استفاده را در بردارد .

    پسماندهاي خشك به ويژه كاغذ، مقوا، پلاستيك، فلزات و شيشه از ارزش اقتصادي و زيست محيطي برخوردار بوده و در صورت تفكيك، در واحدها و كارخانـجات بازيافت به محصـولاتي با كاربـردهاي مشـابه و يا جديـد تبـديـل مي شوند تا از اتلاف منابع و سرمايه هاي ملي جلوگيري به عمل آيد .

    تفكيك كامل زباله هاي تر از زباله هاي خشك نيز بهبود كيفيت و خلوص كود كمپوست را در پي دارد و با توجه به اينكه نزديك به 70% زباله هاي شهر تهران از نوع زباله تر ( پسماند مواد غذايي، ميوه و سبزي و ...) مي باشد و اين پسماندها طي فرايندي به كود گياهي (كمپوست) تبديل مي شوند كه مورد استفاده امور زراعي و باغباني خواهد بود .
    همچنين بازيافت و استفاده مجدد از مواد و كالاهاي معرفي موجب جلوگيري از دفن زباله و آلودگي زمين و آب هاي سطحي مي گردد .
    پيشنهاد مشاركت و فروش طرح تبديل پسماندهاي آلي به كود آلي بيولوژيك

    چه گزينه‌اي مي‌تواند براي مديريت پسماندها اثربخشي و كارايي لازم را داشته باشد . انتخاب گزينه‌ها براساس توجيهات فني، اقتصادي و زيست محيطي صورت مي‌گيرد و پس از انتخاب گزينه‌ها مي‌توان به طراحي اين عناصر بر اساس اصول مهندسي اقدام نمود. در طي انجام اين مطالعات ضمن اطمينان از منظور نمودن كليه جنبه‌هاي مؤثر در اجراي سامانه، مي‌توان توان‌هاي جديدي را براي بهبود آن كشف كرد كه از جمله آنها مي‌توان به شناسايي منابع مالي جديد، استفاده از استعدادها و توانمندي‌هاي بومي و محلي براي كاهش هزينه‌ها، ايجاد سودآوري در بخشهايي از سامانه مديريت پسماند و يا كاهش هزينه‌هاي اين سامانه نام برد.

    . توجيه فني اقتصادي و زيست‌محيطي طرح Vermicompost در اجراي اهداف شهرداري بمنظور كنترل و تفكيك پسماندهاي شهر و تبديل پسماندهاي آلي و فسادپذير به كود آلي بيولوژيك ورمي‌كمپوست اين فرايند بعنوان يكي از بهترين روشهاي تبديل پسماند آلي با مزيت‌هاي بسيار زياد پيشنهاد گرديد.

    بي‌شك تبديل پسماندهاي آلي به روش ورمي‌كمپوست علاوه بر كاهش مشكلات زيست محيطي و بهداشتي مي‌تواند بخشي از نياز كود آلي فضاي سبز شهر را نيز تامين نمايد. اين روش در مقايسه با ساير روشهاي موجود در كشور ما داراي اهميت ويژه اقتصادي و زيست‌محيطي مي‌باشد و در حين تبديل هيچگونه بوي بدي از خود توليد نمي‌كند همچنين فضاي كمتري نسبت به روشهاي كارخانجات كمپوست اشغال مي‌كند و هزينه اجراي آن تا 5/1 برابر از ساير روشها كمتر مي‌باشد.

     

     

     

    خاطره مرتضوی        

    کارشناس ارشد مدیریت محیط زیست

     


    5.3.5.0
    V5.3.5.0